Εκπαιδευτικές συναντήσεις "Πρωτοβουλίας"

από Πρωτοβουλία Ψ

Οπως γνωρίζετε, έχουμε αποφασίσει, στα πλαίσια της "Πρωτοβουλίας για ένα Πολύμορφο Κίνημα στην Ψυχική Υγεία", την διοργάνωση μιας σειράς εκπαιδευτικών συναντήσεων/συζητήσεων γύρω από θεματικές ενότητες για τις οποίες υπήρξε έντονο ενδιαφέρον.
Η θεματολογία οργανώθηκε με βάση τις ανάγκες και τις επιθυμίες των ανθρώπων που συμμετέχουν σε αυτή, καθώς πολλά από τα ζητήματα που περιλαμβάνονται έχουν ήδη ανοιχτεί στη διάρκεια των συνελεύσεών μας και αποτέλεσαν αφορμή για να επισημανθούν οι ενίοτε, άλλοτε λιγότερο και άλλοτε περισσότερο, διαφορετικές οπτικές που έχουμε πάνω στα συγκεκριμένα ζητήματα.
Οι συγκεκριμένες συναντήσεις θα είναι ανοικτές σε όλες και όλους που ενδιαφέρονται και η δομή/διαδικασία της καθεμιάς θα καθορίζεται από τους συμμετέχοντες σε αυτή. Σίγουρα θα υπάρχει μια αρχική εισήγηση, ίσως και περισσότερες, και θα ακολουθεί συζήτηση. Θα υπάρχει δυνατότητα, εφόσον προταθεί, κάποια, ή κάποιες, από τις συναντήσεις να πάρει την μορφή εργαστηρίου κλπ.
Η πρώτη συνάντηση θα γίνει στο χώρο της οδού Τροίας 44, αλλά είμαστε σε αναζήτηση άλλου, καταλληλότερου χώρου, οπότε κάθε πρόταση και ενέργεια για εξεύρεση κατάλληλου χώρου φιλοξενίας των συναντήσεων είναι δεκτή.
Απευθυνόμαστε σε κάθε συλλογικότητα, πολιτικό και κοινωνικό χώρο που ενδιαφέρεται να συμμετάσχει καθώς τα ζητήματα της ψυχικής υγείας έχουν σαφέστατα πολιτικές, πολιτισμικές και κοινωνικές διαστάσεις. Κύριο, όμως, ζητούμενο είναι η συμμετοχή των άμεσα ενδιαφερομένων, ατόμων με ψυχιατρική εμπερία, καθώς και των οικογενειών τους, ως των υποκειμένων που κατεξοχήν έχουν βιώσει τα θέματα με τα οποία καταπιανόμαστε. Εξάλλου μια χειραφετητική διαδικασία αυτομόρφωσης δεν μπορεί παρά να έχει στον κεντρικό της πυρήνα το λόγο των άμεσα ενδιαφερομένων.
Η πρώτη εκπαιδευτική συνάντηση θα γίνει την Παρασκευή, 11 Δεκεμβρίου 2015, 19.00-21.00, με τίτλο:"Μια σύντομη ιστορία της ψυχιατρικής (ευρωπαϊκής και ελληνικής). Κοινωνία και ψυχική υγεία. Ψυχιατρική και οικονομία. Από το ίδρυμα στην κοινότητα".
Εισηγητής Θ. Μεγαλοοικονόμου.Η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί στο χώρο της οδού Τροίας 44.
Οι επόμενες θεματικές, οι οποίες έχουν συζητηθεί και συμφωνηθεί (μια ανά τρείς ή τέσσερις εβδομάδες), είναι οι εξής:

Η ακύρωση του βιώματος του υποκειμένου μέσα από την ολοκληρωτική μετάλλαξή του σε νόσο. Ο ρόλος και η λειτουργία των ταξινομικών συστημάτων.
 - Ψυχοφάρμακα : ο ρόλος τους και τα όριά τους. Ποια λογική και ποια συμφέροντα εξυπηρετεί ο μονόδρομος του ψυχοφάρμακου.
 Η ψυχιατρική μεταρρύθμιση, που ποτέ δεν έγινε, στη Ελλάδα. Τι είναι ως κουλτούρα και πρακτική και σε τι συνίσταται το «ολοκληρωμένο δίκτυο κοινοτικών υπηρεσιών» ριζικά εναλλακτικών στον εγκλεισμό. Η Τομεοποίηση και ο ρόλος της ως μιας ουσιαστικής θεραπευτικής παραμέτρου. Λειτουργία των ψυχιατρικών τμημάτων με ανοιχτή πόρτα και χωρίς μηχανικές καθηλώσεις, απομονώσεις, κάμερες. Διεθνείς εμπειρίες.
Ψυχοκοινωνική Αποκατάσταση και εργασιακή ένταξη.
 Το υπάρχον νομικό πλαίσιο για την ψυχική υγεία. Η ακούσια νοσηλεία, η δικαστική συμπαράσταση, η επικινδυνότητα, το δικαστικό ψυχιατρείο και οι εναλλακτικές σ΄ αυτό.
Τα κινήματα των ατόμων με ψυχιατρική εμπειρία και των οικογενειών για ένα άλλο σύστημα Ψυχικής Υγείας.
 Το πρόβλημα των εξαρτήσεων. Η διπλή διάγνωση.
Τόσο οι εισηγητές όσο και ο τρόπος διεξαγωγής των θεματικών αυτών είναι υπό διαμόρφωση και γενικά καλούνται όλες και όλοι να συμμετάσχουν και να συνεισφέρουν με προτάσεις. Σύντομα θα κοινοποιηθούν πιο συγκεκριμένα στοιχεία για τις αμέσως επόμενες θεματικές.

«ΑΠΟ ΤΟ ΑΣΥΛΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ»

από Πρωτοβουλία Ψ

Η Κίνηση Χειραφέτησης ΑμεΑ: "Μηδενική Ανοχή", την ίδια ώρα που το φερόμενο ως ΕΘΝΙΚΟ αναπηρικό κίνημα έβγαζε στον δρόμο τους ανάπηρους/ες σε ρόλο κομπάρσου...

17 λεπτο ντοκουμέντο από την παραμονή της "Μηδενικής Ανοχής" στο παράρτημα ΑμεΑ Λεχαινών.

Έχω κατάθλιψη;

απο Gazzetta.gr



Θεωρείται (και όχι άδικα) η ασθένεια του αιώνα! Χιλιάδες άνθρωποι σε όλο τον κόσμο καθημερινά βασανίζονται... Η ψυχολογός Μαρία Καλαϊτζόγλου γράφει στο Gazzetta Weekend Journal για τα σημάδια που... χτυπούν το καμπανάκι κι οφείλουν να μας αφυπνίσουν!

Nιώθετε μελαγχολικοί σχεδόν κάθε μέρα; Έχετε χάσει το ενδιαφέρον σας για δραστηριότητες που παλιότερα σας ευχαριστούσαν; Έχετε ένα διαρκές αίσθημα απαισιοδοξίας και έλλειψης ελπίδας; Νιώθετε συνεχώς κουρασμένοι και εξαντλημένοι ακόμα και αν δεν κάνετε τίποτα όλη μέρα;

Αυτά είναι μόνο μερικά από τα σημάδια που παρατηρούμε σε ανθρώπους με κατάθλιψη. Η κατάθλιψη είναι μια ψυχική διαταραχή με βασικό χαρακτηριστικό την έντονη και επίμονη λύπη που επηρεάζει το σώμα, το συναίσθημα και τη σκέψη μας. Αρχικά το άτομο μπορεί να βλέπει αλλαγές στον ύπνο (αϋπνία ή υπερυπνία) και στη όρεξη του (αύξηση ή μείωση βάρους), να παραμελεί την εμφάνιση και την προσωπική του υγιεινή ή να έχει μειωμένη σεξουαλική διάθεση.

Στην συνέχεια μπορεί να υποτιμάει ή να κατηγορεί τον εαυτό του για οτιδήποτε αρνητικό συμβαίνει, να κλείνεται στον εαυτό του και να έχει επίμονες σκέψεις θανάτου ή/και ιδέες αυτοκτονίας. Αυτές είναι συμπεριφορές που όλοι ενδεχομένως να έχουμε παρατηρήσει στον εαυτό μας κάποια στιγμή στη ζωή μας, χωρίς όμως να σημαίνει ότι πάσχουμε από κατάθλιψη.

Πως μπορούμε λοιπόν να ξεχωρίσουμε την κατάθλιψη από μια απλή μελαγχολική φάση της ζωής μας; Η θλίψη ή η μελαγχολία που βιώνουμε όταν συμβαίνει κάτι δυσάρεστο όπως ένας χωρισμός ή η απώλεια της δουλειάς μας, είναι ένα απόλυτα φυσιολογικό συναίσθημα αλλά και μια φυσιολογική αντίδραση σε ένα γεγονός που πολύ πιθανό να μην το έχουμε επιλέξει. Τα κριτήρια όμως που διαχωρίζουν την κατάθλιψη από την μελαγχολική διάθεση είναι δυο: η ένταση των συμπτωμάτων και η διάρκεια τους.

Στην περίπτωση της κατάθλιψης, τα συμπτώματα είναι τόσο έντονα που το άτομο δυσκολεύεται να λειτουργήσει σε προσωπικό, κοινωνικό και επαγγελματικό επίπεδο με αποτέλεσμα να διαταράσσεται η καθημερινότητα του ολοκληρωτικά. Επίσης, όταν πρόκειται για κατάθλιψη ή για ένα μείζον καταθλιπτικό επεισόδιο, τα συμπτώματα είναι σταθερά, επιμένουν και διαρκούν για αρκετές εβδομάδες, πολύ πιθανό και για μήνες.

Πιο συγκεκριμένα, για να θεωρήσουμε ότι κάποιος πάσχει από κατάθλιψη, θα πρέπει τα συμπτώματα του να είναι τόσο έντονα που δεν του επιτρέπουν να προχωρήσει στη ζωή του και να διαρκούν πάνω από 2 εβδομάδες, κάθε μέρα και για το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας περίπου το 8% του ελληνικού πληθυσμού πάσχει από σοβαρά συμπτώματα κατάθλιψης, ενώ υπολογίζεται ότι μέσα στα επόμενα 5 χρόνια η κατάθλιψη θα είναι η δεύτερη πιο συχνή διαταραχή-ασθένεια μετά τις καρδιακές παθήσεις. Για ποιο λόγο όμως ακούμε όλο και πιο συχνά ότι κάποιος πάσχει από κατάθλιψη;

Ένας βασικός λόγος είναι η οικονομική κατάσταση της χώρας μας. Η οικονομική κρίση των τελευταίων ετών συνδέεται άμεσα με μείωση στα εισοδήματα, ανεργία και αβεβαιότητα για το μέλλον. Πιο συγκεκριμένα, η αδυναμία των ανθρώπων να ανταπεξέλθουν στις οικονομικές τους υποχρεώσεις, να βρουν μια θέση εργασίας, να κάνουν σχέδια και όνειρα για την προσωπική και την επαγγελματική τους ζωή μπορεί να επηρεάσει την διάθεση τους και να προκαλέσει έντονο στρες, κατάθλιψη, αλκοολισμό και άλλες σοβαρές ψυχικές διαταραχές.



Βέβαια, η οικονομική δυσχέρεια δεν είναι ο μοναδικός λόγος εμφάνισης κατάθλιψης. Καταστάσεις όπως η απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, η διάγνωση μιας σοβαρής ασθένειας, ένα διαζύγιο ή ένας χωρισμός μπορούν επίσης να μας προκαλέσουν συμπτώματα κατάθλιψης.

Τα δυσάρεστα γεγονότα ζωής παίζουν καθοριστικό ρόλο στην εμφάνιση της κατάθλιψης, όμως το σημαντικότερο κομμάτι αυτού του φαινομένου είναι πως μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε, να το ξεπεράσουμε και τελικά να το νικήσουμε. Οι περισσότεροι άνθρωποι που υποφέρουν από κατάθλιψη δέχονται βοήθεια που συνήθως περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή, ψυχολογική υποστήριξη μέσω της ψυχοθεραπείας ή συνδυασμό των δυο μεθόδων.

Όσον αφορά στην φαρμακευτική αγωγή, τα αντικαταθλιπτικά στοχεύουν στο να επαναφέρουν την ισορροπία της σεροτονίνης και της νοραδρεναλίνης στον εγκέφαλο, των ουσιών που ευθύνονται για την διάθεση μας. Με άλλα λόγια, το άτομο βλέπει την διάθεση του να επανέρχεται στα φυσιολογικά επίπεδα χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι έχει λύσει ή αντιμετωπίσει τις δυσκολίες που τον οδήγησαν στην κατάθλιψη.

Ο πάσχων είναι πιθανό να δει σημάδια βελτίωσης μετά από έναν μήνα λήψης των φαρμάκων καθώς ο σκοπός τους είναι να καταστείλουν τα επίμονα και δυσάρεστα συμπτώματα άμεσα. Παρ’όλα αυτά, η πηγή του προβλήματος εξακολουθεί να υφίσταται και τα καταθλιπτικά συμπτώματα ενδέχεται να ξαναβγούν στην επιφάνεια, αν το άτομο διακόψει την αγωγή. Για τον λόγο αυτό σε πολλές περιπτώσεις, συνίσταται ο συνδυασμός φαρμακευτικής αγωγής και ψυχοθεραπείας.

Ως ψυχολόγοι και ειδικοί ψυχικής υγείας προσπαθούμε μέσω της ψυχοθεραπείας , μιας θεραπείας δηλαδή που βασίζεται συνήθως στον διάλογο να :

ερευνήσουμε σκέψεις και συμπεριφορές που συμβάλλουν στη δημιουργία αισθημάτων απογοήτευσης, μειονεκτικότητας και ενοχής

κατανοήσουμε ποια από τα προβλήματα που απασχολούν το άτομο μπορούμε να επιλύσουμε και με ποιο τρόπο αλλά και ποια δεν μπορούμε να επιλύσουμε αλλά οφείλουμε να συμβιώσουμε αρμονικά μαζί τους.

βελτιώσουμε τις σχέσεις μας με τα αγαπημένα μας πρόσωπα

μάθουμε να εκφράζουμε τα αληθινά μας συναισθήματα (θετικά ή αρνητικά) όταν το επιθυμούμε και να διεκδικούμε τα δικαιώματα μας .

ανακτήσουμε τον έλεγχο της ζωής μας.

βάζουμε ρεαλιστικούς στόχους για το μέλλον που μπορούν να μας δώσουν νόημα και να αναλαμβάνουμε το ρίσκο και την ευθύνη αυτών των επιλογών.

Τέλος, θα πρέπει να είναι σαφές ότι δεν υπάρχει σωστός ή λάθος, αποτελεσματικός ή μη τρόπος αντιμετώπισης της κατάθλιψης. Κάθε άνθρωπος επιλέγει την θεραπεία που του ταιριάζει περισσότερο ανάλογα με τις ανάγκες και την ιδιοσυγκρασία του και εφόσον διερευνήσει τις των εναλλακτικές επιλογές του. Εξάλλου αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι η επιθυμία και η θέληση του ατόμου να πατήσει ξανά στα πόδια του, να παλέψει και να νικήσει το τέρας που τον κρατάει καθηλωμένο στον καναπέ.

Μαρία Καλαϊτζόγλου

Ψυχολόγος-Ma στη Συμβουλευτική Ψυχολογία

m.kalaitzoglou@yahoo.com

Επιστολή της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας για την εκπομπή “Φονικά Μυστικά”

από Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία

Προς την Διεύθυνση του MEGA

Κύριο Ν. Πεφάνη

Αγαπητέ Κύριε Πεφάνη,

Το πρόγραμμα Αντι-Στίγμα του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής έθεσε υπόψη μας την καινούρια εκπομπή της κας Άννας Δρούζα με τίτλο «Φονικά μυστικά», που προβάλλεται από τον σταθμό του MEGA κάθε Τρίτη στις 23.00.

Επιστολή

ΤΟ BLOG ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

http://protovouliapsy.blogspot.gr/

ΜΙΑ ΠΟΛΥ ΚΑΛΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΑΞΙΖΕΙ ΝΑ ΕΠΙΣΚΕΦΤΕΙΤΕ ΤΟ BLOG

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΜΥΝΗΜΑ

Αγαπητοί φίλοι και φίλες του δικτύου

Ενόψει και της νέας χρονιάς το δίκτυο των Ανθρώπων που Ακούνε Φωνές επιθυμεί να ανοιχτεί στην κοινότητα, να διευρύνει τις συνδέσεις του και να δημιουργήσει νέες σχέσεις. Ο τελευταίος χρόνος, μετά το Παγκόσμιο συνέδριο της Θεσσαλονίκης, μας έδειξε τη σημασία που έχει να μένουμε ανοικτοί στις διαφορετικές προσεγγίσεις γύρω από την εμπειρία των φωνών και της παράνοιας. Επιπλέον έχουμε συνειδητοποιήσει πως υπάρχουν άνθρωποι σε διάφορα μέρη που επιθυμούν “να κάνουν κάτι αλλά δεν ξέρουν τι”, όπως και αρκετοί που επιθυμούν να έρθουν σε επαφή με άλλους που συμμερίζονται παρόμοιες ανησυχίες και ενδιαφέροντα.

Στις τελευταίες μας συναντήσεις μιλήσαμε αρκετά για “τα όσα συμβαίνουν εκεί έξω” και διαπιστώσαμε πως είναι σημαντικό να ανοίξουμε κι εμείς τις επιθυμίες μας και να ζητήσουμε τη συμμετοχή και συνδρομή σας για μια σειρά από ζητήματα. Ίσως έτσι συναντηθούμε με δικές σας ανάγκες και επιθυμίες.

Οι θεματικές που κυρίως συζητήθηκαν αφορούν:

Μεταφράσεις άρθρων, βιβλίων, ενημερωτικών κειμένων και υποτιτλισμούς βίντεο. Όπως πιθανόν γνωρίζετε ήδη το δίκτυο έχει ξεκινήσει από τα πρώτα χρόνια της λειτουργίας του μια προσπάθεια για τη δημιουργία σχετικής βιβλιογραφίας στα ελληνικά. Η συγκεκριμένη παράμετρος είναι εξαιρετικά σημαντική ειδικά λόγω του γεγονότος ότι η πλειοψηφία των άμεσα ενδιαφερομένων, ανθρώπων με εμπειρία φωνών και ασυνήθιστων πεποιθήσεων δε γνωρίζουν αγγλικά. Όσοι ενδιαφέρονται να στηρίξουν τη συγκεκριμένη προσπάθεια ας μας στείλουν ένα σχετικό mail με στοιχεία επικοινωνίας

Δημιουργία ομάδων αυτοβοήθειας. Μέσα στους στόχους του δικτύου είναι η δημιουργία νέων ομάδων στο λεκανοπέδιο είτε μέσα είτε εκτός δομών ψυχικής υγείας. Για το χαρακτήρα και τη λειτουργία των συγκεκριμένων ομάδων υπάρχει πλούσια εμπειρία ενώ μπορείτε να βρείτε και σχετικές πληροφορίες στο:

http://hearingvoices.gr/index.php/el/2012-07-18-09-44-12/2012-07-18-09-44-54

Για το σκοπό αυτό προγραμματίζεται το επόμενο διάστημα η πραγματοποίηση ενός σεμιναρίου για όσους και όσες ενδιαφέρονται να ξεκινήσουν μια ομάδα αυτοβοήθειας στην περιοχή τους.

Διεξαγωγή σεμιναρίων και παρουσιάσεων του δικτύου και σε άλλους χώρους. Αυτό χρειάζεται να γίνει για δυο κυρίως λόγους. Από τη μια δεν έχουν όλοι και όλες τη δυνατότητα να φτάνουν στο κέντρο της Αθήνας, ενώ παράλληλα, όπως προαναφέρθηκε, υπάρχει η ανάγκη δικτύωσης (άμεσα ενδιαφερομένων, συγγενών και επαγγελματιών) και σε άλλες περιοχές. Από την άλλη, όπως πολλοί από εσάς γνωρίζετε, ο χώρος που μας φιλοξενεί παρουσιάζει δυσκολίες στη διαχείριση του (υπόγειο με υγρασία) και φυσικά δεν είναι ο πλέον κατάλληλος για να στεγάζει τις εκδηλώσεις και τα σεμινάρια που οργανώνουμε. Για το λόγο αυτό όποιος/α έχει να προτείνει κάποιο χώρο που θα μπορούσαν να φιλοξενηθούν επόμενες εκδηλώσεις του δικτύου ας μας στείλει σχετικό ενημερωτικό. Επίσης είμαστε ανοικτοί να συζητήσουμε μορφές εκδηλώσεων και σε άλλες περιοχές της Αθήνας (παρουσίαση βιβλίου, σεμινα΄ρια, συμμετοχή σε συζήτηση κτλ)

Αναστοχασμός πάνω στη δουλειά μας – η χρήση της συνέντευξης του Maastricht. Υπάρχει ανάγκη όσοι και όσες δουλεύουν με ανθρώπους με εμπειρία φωνών, παράνοιας και άλλων ασυνήθιστων εμπειριών και συμμερίζονται παρόμοιες ανάγκες και αρχές, είτε είναι επαγγελματίες είτε όχι, να έρθουν σε επαφή και να (ανα)στοχαστούν πάνω στη δουλειά τους. Αυτή η ενότητα θα αποτελέσει επίσης έναν άξονα που φιλοδοξούμε να κινηθούμε από το νέο χρόνο παράλληλα με τη δημιουργία ομάδων αυτοβοήθειας.

Ψυχοθεραπευτική στήριξη μελών δικτύου. Υπάρχουν μέλη του δικτύου τα οποία επιθυμούν να λάβουν ψυχοθεραπευτική υποστήριξη, η οποία στα πλαίσια που έχουν βρεθεί είτε δεν επαρκεί (καθώς συχνά προτείνεται αποκλειστικά φαρμακοθεραπεία) είτε δεν μπορεί να συνεχιστεί λόγω οικονομικής δυσπραγίας. Αναζητούμε ανθρώπους που θα ήθελαν να δουλέψουν μαζί τους μιας και οι δυνατότητές μας δεν επαρκούν.

Μεταφράσεις, δημιουργία νέων ομάδων, διασύνδεση επαγγελματιών, ψυχολογική υποστήριξη και αναζήτηση νέων χώρων για τις εκδηλώσεις μας αποτελούν πέντε βασικές θεματικές που θα εστιάσουμε το επόμενο διάστημα. Περιμένουμε ένα mail από όσους/ες ενδιαφέρονται σε πρώτη φάση για την ενίσχυση της ομάδας μεταφράσεων, για το συντονισμό ομάδων αυτοβοήθειας και τέλος για προτάσεις για πιθανούς χώρους που θα μπορούσαν να μας φιλοξενήσουν. Κάθε άλλη ιδέα, σχόλιο ή πρόταση είναι ευπρόσδεκτη.

Με εκτίμηση

Η διαχειριστική ομάδα του δικτύου

“Ακούγοντας Φωνές”

Αθήνας

Hearing The Voice

H Victoria Patton, συντονίστρια του ερευνητικού σχεδίου ‘Ακούγοντας τη φωνή’ (Hearing The Voice - HtV), μιας ευρείας διεπιστημονικής μελέτης της εμπειρίας των φωνών με έδρα το Πανεπιστήμιο του Durham (UK) παρουσιάζει τα πρίσματα της μέχρι σήμερα έρευνας καθώς και για τα όσα θα ακολουθήσουν.

Πληροφορίες επίσης και στο site:

http://hearingthevoice.org/

 Η ερευνητική ομάδα απαρτίζεται από περίπου 20 ακαδημαϊκούς από ένα ευρύ πεδίο διαφορετικών ειδικοτήτων όπως  επιστημών του νου, ανθρωπιστικών σπουδών, ανθρωπολογίας, πολιτιστικών σπουδών, αγγλικής λογοτεχνίας, φιλοσοφίας, ψυχιατρικής, ψυχολογίας και θεολογίας. Το ερευνητικό δίκτυο περιλαμβάνει περί τους 30 συνεργάτες και συμβούλους σε βρετανικά και διεθνή ιδρύματα, όπως και επαγγελματίες ψυχικής υγείας, καλλιτέχνες, ανθρώπους με εμπειρία φωνών και άλλους ειδικούς από εμπειρία (expert by experience). Στόχος είναι η κατανόηση της εμπειρίας των φωνών. Πώς είναι το να ακούει κανείς φωνές; Πώς προκύπτουν; Και τι σημαίνουν;

HtV Φάση 1

Η πρώτη φάση  (2012-2015, χρηματοδοτημένη ως τριετές πρόγραμμα από το Wellcome Trust Strategic Award) εργάστηκε πάνω σε πέντε ερωτήματα:

·                Πώς είναι το να ακούει κανείς φωνές;

·                Το συμβαίνει στον εγκέφαλο όταν κανείς ακούει φωνές;

·                Τι σημαίνουν οι φωνές για τους ανθρώπους που τις ακούνε; Πώς δηλαδή ερμηνεύουν οι ίδιοι την εμπειρία τους;

·                Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε ανθρώπους που δυσφορούν με τις φωνές που ακούνε;

·                Και τέλος πώς πρέπει να μελετήσουμε τις φωνές;

Το να απαντηθούν όλες αυτές οι ερωτήσεις σημαίνει ότι πρέπει να αναζητηθούν πολλές και διαφορετικές πλευρές της έρευνας. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι χρησιμοποιήθηκαν από ερωτηματολόγια φαινομενολογικής προσέγγισης έως και εφαρμογές για smart phones αλλά και νευροβιολογικές μελέτες για τη διερεύνηση της υποκείμενης εμπειρίας.  Εξεταστήκαν διαφορές σε σχέση με τα πολιτιστικά, θρησκευτικά και ιστορικά πλαίσια. Μερικοί από τους μελετητές διερεύνησαν  την αναπαράσταση των φωνών στο έργο της Virginia Woolf και του Charles Dickens, ενώ άλλοι επανεπεξργάστηκαν μεσαιωνικές περιγραφές από συναντήσεις με δαίμονες, εξερεύνησαν τις μυστικιστικές αυτοβιογραφίες της  Margery Kempe και της Julian of Norwich διερευνώντας τη σχέση ανάμεσα τις συγκεκριμένες μυστικιστικές αναφορές του 15^ου αιώνα με τη σύγχρονη εμπειρία ακρόασης φωνών.

Στον πυρήνα του συγκεκριμένου ερευνητικού προγράμματος βρίσκεται διαπίστωση ότι μια διεπιστημονική προσέγγιση των φωνών είναι αναγκαία προκειμένου να μπορέσει κανείς να αγγίξει όλο τον πλούτο των πολιτισμικών, προσωπικών και φιλοσοφικών νοημάτων της εμπειρίας των φωνών ειδικά ως την εποχή που κυριαρχούν αναγωγιστικές θέσεις που προσπαθούν να κατανοήσουν τις φωνές αποκλειστικά με όρους εγκεφαλικής λειτουργίας

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της διεπιστημονικής προσέγγισης αποτελεί ο συνδυασμός αναλυτικής φιλοσοφίας και γλωσσολογική πραγματολογία προκειμένου να αναζητηθούν οι λόγοι που συγκεκριμένες θεραπευτικές παρεμβάσεις για τις φωνές είναι πιο αποτελεσματικές (voice dialogue, relating therapy and avatar therapy)

Σύμφωνα με τη θέση που ανέπτυξαν οι Sam Wilkinson & Felicity Deamer, πολλές εμπειρίες φωνών μπορούν να κατανοηθούν καλύτερα ως εμπειρίες (as experiences of being communicated with) παρά ως εμπειρίες ήχων. Η συγκεκριμένη προσέγγιση όχι μόνο δίνει νόημα και στις άηχες φωνές αλλά επίσης εξηγεί γιατί η αναπαράσταση είναι κλειδί σε πολλές από τις εμπειρίες. Κι αν οι φωνές νοηματοδοτηθούν ως εμπειρίες προερχόμενες από εσωτερικούς παράγοντες, των οποίων η συμπεριφορά εξαρτιέται από τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος που τις ακούει σχετίζεται μαζί τους, είναι εύκολο να κατανοήσει κανείς το γιατί το να ανταπαντήσει κανείς στις φωνές και το να αλλάξει τη σχέση μαζί τους μπορεί ενδεχομένως να αλλάξει το περιεχόμενό τους, να δώσει στον άνθρωπο που τις ακούει μεγαλύτερο έλεγχο και να μειώσει την αναστάτωση που του προκαλούν.

Ένα άλλο παράδειγμα αφορά τη μελέτη της δημιουργικότητας μέσα από την έρευνα του τρόπου με τον οποίο συγγραφείς βιώνουν την παρουσία, την ταυτότητα και τις φωνές των χαρακτήρων τους (Εσωτερικός Διάλογος Συγγραφέων). Ο διευθύνων τη συγκεκριμένη έρευνα, που ξεκίνησε το 2014 στη διάρκεια του διεθνούς φεστιβάλ βιβλίου στο Εδιμβούργο, Guy Dodgson πρότεινε τη μελέτη ομοιοτήτων και διαφορών ανάμεσα στις φωνές που βιώνουν οι συγγραφείς και αυτών που βιώνουν άνθρωποι οι οποίοι αναζητούν κλινική βοήθεια. Ένα πρώτο συμπέρασμα αφορά το γεγονός ότι και οι δυο τύποι φωνών βιώνονται ως ξένες αλλά στην περίπτωση των συγγραφέων υπάρχεις μια εμπρόθετη δημιουργία ενός ‘πλαισίου’ γύρω από την εμπειρία που τους επιτρέπει να διατηρούν ένα στοχαστικό έλεγχο  και κυριότητα της εμπειρίας ως μέρος μιας δημιουργικής διεργασίας. Η εξερεύνηση των σχέσεων φωνών και δημιουργικότητας μπορεί επίσης να είναι βοηθητική για:

·                    Τη φυσιολογικοποίηση των φωνών

·                    Τον εμπλουτισμό της κλινικής κατανόησης του τρόπου προσωποποίησης των φωνών

·                    Το να βοηθηθούν οι κλινικοί και οι πελάτες τους στην (συν)κατασκευή υποθέσεων γύρω από την ανάπτυξη των φωνών και στη μείωση της δυσφορία που αυτές προκαλούν

Η πιο χαρακτηριστική περίπτωση διεπιστημονικής προσέγγισης άφορα τη συνεργασία με το δίκτυο Ερευνών Βιωμένων Εμπειριών στις ΗΠΑ (Lived Experience Research Network ή LERN).

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ως σήμερα ερεύνα πάνω στο ερώτημα «Πώς είναι το να ακούει κανείς φωνές;» Τα αποτελέσματα δημοσιεύτηκαν στο “The Lancet Psychiatry” στο άρθρο “Woods, Jones, Alderson-Day, Callard, Fernyhough: ‘Experiences of hearing voices: analysis of a novel phenomenological survey»

http://www.thelancet.com/pdfs/journals/lanpsy/PIIS2215-0366%2815%2900006-1.pdf

Στη μελέτη συμμετείχαν 150 συμμετέχοντες (26 εκ των οποίων χωρίς ιστορικό ψυχικής ασθένειας) και περιελάμβανε η συμπλήρωση ενός ανοικτού τύπου ερωτηματολογίου που μπορούσαν να συμπληρωθεί ανώνυμα. Η μελέτη βασίστηκε σε φιλοσοφική φαινομενολογία και σε ιατρική και ανθρωπιστικές επιστήμες, προκειμένου να καταγραφεί το πώς βιώνουν όσοι ακούνε φωνές με τα δικά τους λόγια και πάνω σε οποιαδήποτε πτυχή της εμπειρίας συναισθηματική, σωματική κτλ, σημεία στα οποία σε κλινικά πλαίσια δε δίνεται ιδιαίτερη σημασία.

Κύρια συμπεράσματα:

Επιβεβαιωθήκαν προηγούμενες μελέτες που αμφισβητούν τη θέαση των φωνών αποκλειστικά ως σημάδι ασθένειας. Άνθρωποι χωρίς ψυχιατρική διάγνωση ακούνε φωνές.

Υπάρχει πολύ μεγαλύτερη ποικιλομορφία στις φωνές από όσο τυπικά αναγνωριζότανε. Οι άνθρωποι ακούνε πολλά και διαφορετικά είδη φωνών, μερικές φορές με  περίπλοκα και δυνατά χαρακτηριολογικά στοιχεία και συχνά παρά τη συσχέτιση με αρνητικά συναισθήματα και βιώματα άγχους, φόβου και αναστάτωσης για πολλούς είναι βοηθητικές.

Οι φωνές δεν αποτελούν αποκλειστικά μια ακουστική εμπειρία. Ένα 10% αναφέρει ότι μοιάζει με σκέψη και ένα 40% αναφέρει ένα μίγμα φωνών, “κάτι σα σκέψη” με χαρακτηριστικά ήχου.

Αλλαγές στο συναίσθημα και στις σωματικές αισθήσεις συχνά συνοδεύουν την εμπειρία της ακρόασης φωνών. Το 66% των συμμετεχόντων ανέφερε αλλαγές στον τρόπο που βίωναν το σώμα τους όπως αίσθημα μουδιάσματος στα χέρια και τα πόδια. Σχεδόν ένα 20% των συμμετεχόντων είχε εμπειρία πολύ-αισθητηριακών φωνών, αναφέροντας ότι οι φωνές γινόντουσαν αντιληπτές από πάνω από έναν αισθητηριακό τρόπο. Είναι χαρακτηριστικό πω οι φωνές με τις σωματικές επιδράσεις ήταν αυτές που γινόντουσαν πιο εύκολα κακοποιητικές και βίαιες και σε μερικές περιπτώσεις συσχετίζονταν με προηγούμενες τραυματικές εμπειρίες όπως παραμέληση, εκφοβισμός, σωματική και σεξουαλική κακοποίηση.

Σημαντικά ευρήματα που προαναγγέλλουν δυνατότητες επιπλέον κλινικών παρεμβάσεων  και καινοτόμων θεραπευτικών πρακτικών

Στο σημείο αυτό είναι σημαντικό να επισημανθεί πως οι άνθρωποι με εμπειρία φωνών συμμετείχαν σε όλα τα επίπεδα της έρευνας από το σχεδιασμό και την υλοποίησή της μέχρι την τελική καταγραφή και επεξεργασία. Εξάλλου η Dr Nev Jones, συντονίστρια του  LERN, διαθέτει τεράστια εμπειρία στην έρευνα που πραγματοποιείται από τους ίδιους τους χρήστες ενώ και η ίδια αυτοπροσδιορίζεται ως άνθρωπος με εμπειρία φωνών. Το είδος τν ερωτήσεων, η σειρά τους καθώς και οποιαδήποτε ελλείμματα του ερωτηματολογίου συζητήθηκαν και συνδιαμορφώθηκαν με τη συμμετοχή χρηστών υπηρεσιών υγείας.

Η ερεύνα κοινοποιήθηκε ταχύτατα τόσο μέσω των ψηφιακών κοινωνικών δικτύων όσο και μεταξύ αναρίθμητων μπλογκ και ειδησεογραφικά σάιτ.

HtV Φάση 2

Στο μέλλον η έρευνα θα εστιάσει στη σχέση μεταξύ φωνών και άλλων αισθητηριακών εμπειριών, στο πώς οι φωνές σχετίζονται με τη μνήμη και θα επεκταθεί το πρόγραμμα εσωτερικού Διαλόγου Συγγραφέων στη διερεύνηση του πώς οι συγγραφείς κερδίζουν σε δημιουργική έμπνευση από τις φωνές που ακούνε. Θα διερευνηθούν επίσης το πώς οι φωνές μπορούν να γίνουν κατανοητές ως ειδική μορφή επικοινωνιακής δράσεις, γιατί μερικές φωνές προκαλούν αναστάτωση και πώς οι φωνές μπορούν να λειτουργήσουν ως κοινωνικές, πολιτικές και πολιτισμικές δυνάμεις. Με τη συνεργασία του Jo Atkinson από το Πανεπιστήμιο του Λονδίνου θα διερευνηθεί η εμπειρία φωνών σε κωφούς και θα ξεκινήσει επίσης μια εκτεταμένη φαινομενολογική και νευροαπεικονιστική μελέτη ανθρώπων με εμπειρία φωνών.

Η κύρια προτεραιότητα του ερευνητικού πλάνου περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός διαδικτυακού τόπου όπου όλες οι καινοτόμες ιδέες και τα συμπεράσματα των ερευνών θα κοινοποιούνται:

http://www.integratedvoices.org/

Ο ιστότοπος θα περεχεί πληροφορίες σε ένα ευρύ φάσμα ενδιαφερομένων πάνω σε θεματικές όπως:

·         Φωνές σε παιδιά και εφήβους

·         Διάλογος με τις φωνές

·         Θεραπεία εστιασμένη στο τραύμα

·         Η προσέγγιση «Ακούγοντας φωνές» και η συνέντευξη του Maastricht

·         Γνωσιοσυμπεριφορική θεραπεία για φωνές που προκαλούν δυσφορία

·         Φαρμακοθεραπεία

·         Πνευματικές ερμηνείες

·         Φωνές και δημιουργικότητα

·         Φωνές και σωματική υγεία

Ο κύριος στόχος είναι η κατανόηση των φωνών και η παροχή πληροφοριών πάνω στη διαχείριση και την περίθαλψη των φωνών μέσω:

·         Μιας ποικιλίας διαφορετικών προσεγγίσεων που δεν τείνουν να κατανοήσουν την εμπειρία των φωνών με αποκλειστικά ιατρικούς όρους. Έτσι ο συγκεκριμένος ιστότοπος θα παρέχει μια εισαγωγή πάνω στα βασικά φιλοσοφικά, ψυχολογικά, ψυχιατρικά και πνευματικά πλαίσια κατανόησης των φωνών.

·         Μιας αντικειμενικής ανασκόπησης των ερευνών για μια σειρά θεραπευτικών παρεμβάσεων χωρίς να υποστηρίζεται μια συγκεκριμένη παρέμβαση

·         Προσβασιμότητας σε ένα εκτεταμένο κοινό και ιδιαίτερα σε ανθρώπους που δεν είχαν εύκολα πρόσβαση σε αυτό το υλικό, κυρίως ανθρώπους με εμπειρία ‘δύσκολων’ φωνών.

·         Είναι δωρεάν έτσι ώστε και η πιο πρόσφατη έρευνα να είναι προσβάσιμη.

Νιώθουμε ότι έχοντας μιας διεπιστημονική ματιά είμαστε σε μια προνομιούχα θέση για τη δημιουργία αυτής της πηγής πληροφοριών. Διαθέτουμε μια ομάδα με ισχυρή εμπειρία πάνω στην ακαδημαϊκή έρευνα για τις φωνές και ένα εξαιρετικό δίκτυο επικοινωνίας με εργαζόμενους σε κλινικά πλαίσια, ανθρώπους με εμπειρία φωνών και ερευνητές. Κυρίως όμως δεν έχουμε κανένα συμφέρον, οικονομικό ή άλλο, προώθησης οποιασδήποτε προσέγγισης πάνω στη φροντίδα των φωνών που προκαλούν δυσφορία έτσι ώστε όλες οι πληροφορίες που θα παρατίθενται, με τα υπέρ και τα κατά της κάθε προσεγγίσεις, να είναι αμερόληπτες.

Τον επόμενο χρόνο θα πραγματοποιηθεί μια εκτεταμένη έκθεση πάνω στην ‘ακρόαση φωνών’ πιθανότατα με τον τίτλο: “Aκούγοντας φωνές: Δυσφορία, έμπνευση και καθημερινότητα” που θα διεξαχθεί στο Palace Green Library του Durham από το Νοέμβριο 2016 έως τον Ιανουάριο του 2017. Η έκθεση θα προσεγγίσει την εμπειρία των φωνών από ιστορική, λογοτεχνική, θεολογική και ψυχολογική προοπτική και θα διερευνήσει διαφορετικές όψεις της εμπειρίας των φωνών μέσω έργων τέχνης, κατασκευών και αφηγήσεων από το μεσαίωνα μέχρι τους μοντέρνους καιρούς.

Οι 4 κύριοι στόχοι της έκθεσης αποτελούν:

·       Να δειχθεί ότι η εμπειρία φωνών μπορεί να αποτελέσει μια εξαιρετικά δυσφορική εμπειρία αλλά οι άνθρωποι μπορούν να τα βγάλουν πέρα

·       Οι φωνές δεν είναι πάντα αρνητικές και σύμπτωμα σοβαρής ψυχικής διαταραχής

·       Οι φωνές μπορεί να αποτελέσουν πηγή έμπνευσης (καλλιτεχνική, πνευματική, λογοτεχνική)

·       Η εμπειρία των φωνών είναι σημαντικό να μην αποτελεί μια μοναχική εμπειρία αλλά αντίθετα ενδέχεται να αποτελέσει τη βάση για τη δημιουργία κοινότητας